на галоўную старонку падзела

ру | en | de

  набажэнскі раздзел / жыцці святых

СВЯТАР ПАКУТНІК УЛАДЗІМІР
(протаіярэй Уладзімір Рыгоравіч Хіраска)

Нарадзіўся 11 студзеня 1874 года ў сям'і святара ў г. Падольск на Ўкраіне. Пасля заканчэння Падольскай Духоўнай Семінарыі працаваў настаўнікам царкоўна-прыхадскіх школ у Беларусі. У 1899 году быў пасвечаны ва іярэі і прызначаны настаяцелям царквы Ўзнесення Хрыстова ў з. Амельно Ігуменскага павета (цяпер Чэрвенскі раён). У Амельно ойча Уладзімір праслужыў сем гадоў. Яго пастырскі талент з асобай сілай выявіўся ў святой справе выкладання Закона Божага. "За заслугі па царкоўна-школьнай справе" у 1906 году ён быў узнагароджаны скуф'ёю. Пасля Амельно о. Уладзімір на працягу пяці гадоў служыў у Свята-Гяоргіяўскай царквы з. Юравічы таго жа павета. Калі ў 1911 году яго накіравалі ў Мінск, жыхары Юравіч плакалі і не жадалі адпускаць свайго настаяцеля.
У Мінску о. Уладзімір стаў настаяцелям царквы іконы Божай Маці "Усіх тужлівых Радасце", якая дзейнічала пры вучэльні сляпых. Адначасова ён выкладаў Закон Божы ў мужчынскай і жаночай гімназіях горада, а таксама працаваў у Мінскам Епархіяльным Апякунстве аб бедных духоўнага звання.
У нястомнай царкоўнай працы працякала да рэвалюцыі жыццё а. Уладзіміра. Па характары чалавек міралюбны, спагадны і вельмі добры, ён асобную увагу меў да сляпых дзяцей, якіх навучаў у вучэльні ісцінам праваслаўнай веры, імкнучыся ўмацаваць у іх дух бадзёрасці і спагады.
Пасля рэвалюцыі о. Уладзімір працягваў служыць у Мінску. Яго двойчы арыштоўвалі ў 1919 году, але абодва разу адпускалі.
Найболей цяжкія выпрабаванні выпалі на долю святара ў канцы 1925 года, калі з Мінска быў высланы мітрапаліт Мелхісэдэк (Паевскі). Ойча Ўладзімір добра ведаў уладара Мелхісэдэка і разам з вернікамі спрабаваў палегчыць яго долю, звяртаўся ў розныя інстанцыі з просьбай не высылаць уладара. За гэта і пацярпеў.
Протаіярэя Ўладзіміра Хіраска арыштавалі 29 снежня 1925 года, прад'явіўшы ілжывае абвінавачванне ў сувязях з польскім Генеральным Консульствам. Матухна о. Уладзіміра - Марыя Цітаўна - засталася адна з пяццю дзецьмі непаўналетняга ўзросту. Яна спрабавала дамагчыся вызваленні мужа, пісала ў ОГПУ, але безвынікова.
У зняволенні о. Уладзімір сустрэў Светлае Нараджэнства Хрыстова. Імкнучыся падтрымаць яго, вернікі накіравалі яму некалькі лістоў. З іх відаць, якой любоўю і павагай ён карыстаўся ў сваіх вернікаў. Вось некаторая вытрымкі: "Хто Вас ведае, той нідзе, ніколі, нічога благога аб Вас не гаварыў, толькі добрае і добрае без кконцу. Але нягледзячы на гэта знайшліся і такія людзі, якія палічылі Вас злачынцам і ўжо арыштавалі Вас і пасадзілі ў турму за тую святую праўду, якой загадаў прытрымлівацца Сам Ісус Хрыстос. Зразумела, гэта ўжо даўно вядома, што хлусня праўду дзіка ненавідзіць. Так паступаў у Віфлееме Ірад, які збіў 14000 немаўлятаў для таго, каб знішчыць праўду, а праўда засталася жыць і будзе жыць. Так і зараз паступаюць тыя кваліфікаваныя бязбожнікі, што знаходзяцца ва ўладзе ... Яны лічаць Ісуса Хрыста злачынцам, ідуць па ступнях Ірада, Юды-здрадніка і ўсіх тых разбойнікаў, якія забівалі Хрыста..."
Падчас допытаў о. Уладзімір катэгарычна адмовіўся назваць тых людзей, якія звярталіся да яго з гэтымі лістамі, хоць, вядома, добра ведаў іх. У сакавіку 1926 года яго прымусілі пакінуць Мінск , і ён быў накіраваны ў адміністрацыйную спасылку ў г. Арол. Тры года а. Уладзімір правёў у высылцы, у адрыве ад горача каханай сям'і і сваёй паствы, вярнуўшыся з спасылкі толькі ўвесну 1929 года. Ён ізноў стаў служыць пры царкве іконы Божай Маці "Усіх тужлівых Радасце".
Неўзабаве яго арыштавалі другі раз. Сігналам да арышту паслужыла ананімны артыкул-данос, надрукаваны ў газеце "Працоўны", у якой а. Уладзіміра галаслоўна вінавацілі ў контррэвалюцыйнай дзейнасці. Гэтыя абвінавачванні ён адпрэчыў. У сваіх сведчаннях распавёў аб наступным: "У г. Мінск з Арла я вярнуўся ў аўторак 12 сакавіка... У першы раз набажэнства здзейсніў у суботу 17 сакавіка. Ніякіх сустрэч і прывітанняў ніхто мне не ўладкоўваў. Я жа сам звярнуўся з прывітаннем да сваіх вернікаў, у якім гаварыў, што з радасцю сустракаюся з імі і дзякую Бога за тое, што непазбежныя ў жыцці кожнага чалавека гаротнасці і нягоды вера ў Бога дапамагла мне перанесці, і што гэтая вера можа палегчыць нягоды жыцця кожнага з хрысціянаў, і таму варта быць цвёрдым у веры. На іншы дзень, у нядзелю, мною была вымаўлена пропаведзь на тэму аб усёдараванні... Гэтая тэма была абраная таму, што той нядзельны дзень носіць назоў "Дараванай нядзелі", калі праваслаўныя рыхтуюцца атрымаць прабачэнне сваіх грахоў у Таемстве пакаяння... У сераду на першым тыдні Вялікага Паста перад прычашчэннем я гаварыў прычастнікам на тэму: "Успомні мяне, Уладару, у Царстве Тваім", заклікаючы вернікаў людзей добрым жыццём даць магчымасць Уладару ўспомніць з іх жыцця хоць што-небудзь добрае. У дзвух апошніх маіх прамовах, вымаўленых мною 24 сакавіка, ніякіх антысавецкіх або контррэвалюцыйных лозунгаў не было. У першай з іх праводзілася думка аб тым, што ўрачыстасць Праваслаўя складаецца ў добрым хрысціянскім жыцці, у другой прамове, сказанай на пасіі, т.е. набажэнстве, прысвечанай успаміну пакут Хрыста, я гаварыў аб тым, што ўсякага роду пакуты і пазбаўленні ў жыцці трэба пераносіць пакорліва па прыкладзе Хрыста. Сканчаючы свае сведчанні з нагоды адзначаных у допісы газеты "Працоўны" фактаў, нібы якія сведчаць аб маёй контррэвалюцыйнай дзейнасці, я, уласна гаворачы, думаю, што ніякіх фактаў у гэтым допісе не маецца..."
Чытаючы сведчанні о. Уладзіміра, нельга не звярнуць увагу на то, наколькі спакойна пераносіў ён выпрабавання, якія выпалі на яго дзель. Ні аднаго словы нянавісці да тых, хто яго арыштаваў; ні аднаго гнеўнага ўздыху, толькі пакора і свет у душы, быццам і не знаходзіўся ён у спасылцы, не пакутаваў. "Дабраслаўце ганіцеляў вашых; дабраслаўце, а не праклінайце" (Да Римл. 12, 14). У духу апостальскіх слоў пераносіў паклёпы варожыя протаіярэй Уладзімір Хіраска. Паміж тым падчас зняволення ў турме ў яго рэзка пагоршыўся зрок. Двойчы ойча Уладзімір звяртаўся да турэмнага начальства з просьбай даслаць лекара, але так і не атрымаў ніякага адказу.
Яго выслалі ў Сібір 29 ліпеня 1929 года. За тры года лагернага жыцця ён амаль аслеп. У 1932 году о. Уладзіміра вызвалілі. Быўшы цяжка хворым, ён памёр праз некалькі месяцаў.

Цэнтральны Архіў КДБ РБ. Следчыя справы №33935-з, №32934-з.
Нацыянальны Гістарычны Архіў Беларусі.
Фонд 136. Апісанне 1. Справа 41154. Лл.275-277.
Мінскія Епархіяльныя Ведамасці. 1920. №1.Лл. 17-25.


распячатка

RATING ALL.BY Православное христианство